Hasta namazı nasıl kılınır? Oturarak ve ima ile namaz
Kısa cevap
Ayakta duramayan hasta namazını oturarak kılar; secde yapabiliyorsa rükû için biraz eğilir, secdeyi alnını ve burnunu yere koyarak yapar. Secde de yapamıyorsa rükû ve secdeyi ima ile, yani başını eğerek yapar; secde için başını rükûdan daha fazla eğer. Oturamayan yatarak ima ile kılar. Namaz, ima ile de olsa terk edilmez.
Gücüne göre adım adım
- Ayakta kılabiliyorsan ayakta kılarsın. Tekbir alacak veya bir ayet okuyacak kadar bile ayakta durabiliyorsan bunları ayakta yapıp sonra oturursun.
- Ayakta duramıyorsan ya da ayakta durmak hastalığını uzatacak veya artıracaksa oturarak kılarsın; secde edebiliyorsan rükû için biraz eğilir, secdeyi aslına uygun yaparsın.
- Secde de yapamıyorsan rükû ve secdeyi ima ile yaparsın: rükû için başını biraz, secde için daha fazla eğersin.
- Oturamıyorsan sırtüstü yatıp başının altına yastık koyarak yüzünü kıbleye çevirir, ima ile kılarsın; sağ yanına yatıp yüzünü kıbleye dönerek kılmak da caizdir.
- Başınla bile işaret edemiyorsan namazı sonraya bırakırsın (aşağıya bakın).
İma ile namazın kuralları
- İma, rükû ve secdeyi baş işaretiyle yapmaktır.
- Secde için baş rükûdakinden daha fazla eğilmelidir; eğilmezse namaz sahih olmaz.
- Secdede başını yere koyamayan kişi, önüne yüksekçe bir şey koyup ona secde etmez; bu mekruhtur. Secdeyi ima ile yapar.
- Bir şeye yaslanarak oturabilen kişinin yatarak kılması caiz değildir.
Sandalyede namaz
- Ayakta durabildiği hâlde secde edemeyen kişi, yere veya sandalyeye oturarak ima ile kılabileceği gibi kıyam ve rükûyu normal yapıp secdeleri ima ile de yapabilir.
- Ayakta durup rükû yapabildiği hâlde yere oturamayan, namaza ayakta başlayıp rükûdan sonra secdeyi sandalyede oturarak ima ile yapabilir veya namazın tamamını sandalyede ima ile kılabilir.
- Birinci rekâtı tam kılıp sonraki rekâtlarda kalkamayan, kalanını oturarak tamamlar.
- Sandalyede kılan kişi camide safa katılır; sandalyesini saf hizasında tutar ve arka saftakilerin secdesine engel olmaz.
Namazı aslına uygun kılmaya engel olmayan hafif rahatsızlıklar oturarak kılmak için mazeret sayılmaz. Farz namazlar geçerli bir mazeret olmadan oturarak kılınmaz; nafileler ise mazeretsiz de oturarak kılınabilir.
Namaz sırasında durum değişirse
- Ayakta kılarken hastalanıp duramayacak hâle gelen, oturup devam eder; rükû ve secdeye gücü yetmezse oturarak ima ile, buna da gücü yetmezse yatarak tamamlar.
- Oturarak rükû ve secdeyle kılarken iyileşip ayakta durabilen, namazın kalanını ayakta tamamlar.
- İma ile kılarken rükû ve secde yapabilecek hâle gelen ise namazı yeniden kılar.
- Kıbleye dönemeyen hasta, gücünün yettiği yöne doğru kılabilir.
Mezhep farkları
Hanefîlere göre ima mutlaka baş ile yapılır; başıyla ima edemeyen namazını sonraya bırakır, göz, kaş veya kalple namaz kılamaz. Bu hâl beş vakitten fazla sürerse o namazları kaza etmesi gerekmez. Şâfiîlere göre başıyla ima edemeyen gözü veya kaşıyla, buna da gücü yetmezse kalbinden geçirerek kılar; bu namazları kaza etmesi gerekmez ama iyileşince iade etmesi müstehaptır.
İlgili ayetler
- Bakara 2:286 —
Allah bir kimseyi ancak gücünün yettiği şeyle yükümlü kılar.
- Bakara 2:185 —
Allah size kolaylık diler, zorluk dilemez.
Alıntılar Diyanet İşleri Başkanlığı mealindendir; ayetin tamamı için bağlantılar Diyanet'in Kur'an-ı Kerim portalına gider.
Sık sorulanlar
Dizlerim ağrıyor, farz namazı sandalyede kılabilir miyim?
Namazı aslına uygun kılmanıza engel olmayan hafif bir rahatsızlık mazeret sayılmaz. Secde etmek veya yere oturmak gerçekten zor ya da zararlıysa sandalyede kılabilirsiniz; ayakta durabiliyorsanız kıyam ve rükûyu ayakta yapıp secdeyi oturarak ima ile yapmanız da mümkündür.
Secde için önüme yastık veya masa koyabilir miyim?
Hayır. Secdede başını yere koyamayan kişinin önüne yüksekçe bir şey koyup ona secde etmesi mekruhtur; secdeyi başını rükûdan daha fazla eğerek ima ile yapar.
Hamile kadın namazı oturarak kılabilir mi?
Farzları aslına uygun kılmaya çalışmalıdır. Ancak bu ona zorluk ve meşakkat veriyor veya bebek için risk oluşturuyorsa farzları da yere veya sandalyeye oturarak ima ile kılabilir.
Gözle işaret ederek namaz kılınır mı?
Hanefîlere göre hayır; başıyla ima edemeyen namazını sonraya bırakır. Şâfiîlere göre ise gözle, kaşla veya kalben kılabilir.
Elif'te
Elif'in Namaz Rehberi ve İlmihal bölümünde namazın kılınışını bulabilir, kendi durumuna dair sorunu Elif'e Sor'a sorabilirsin. Hastalık nedeniyle kaçırdığın namazları Kaza Sayacı ile takip edebilirsin.
Kaynaklar
- Diyanet Din İşleri Yüksek Kurulu — Ayakta duramayan veya secde yapamayan kişi namazını nasıl kılar?
- Diyanet Din İşleri Yüksek Kurulu — Îmâ ile namaz nasıl kılınır? Gözle îmâ ederek namaz kılınabilir mi?
- Diyanet Din İşleri Yüksek Kurulu — Hamile bir kadın namazlarını oturarak veya îmâ ile kılabilir mi?
- Diyanet İşleri Başkanlığı, İslam İlmihali — Hasta olan kimsenin namazı (s. 214–216)
Bu sayfa Diyanet kaynaklarından derlenmiştir. Hükümler Hanefî mezhebi esas alınarak verilmiştir; mezhep farkı olan yerler ayrıca belirtilmiştir. Kişisel durumunuz için bir din görevlisine veya Diyanet'in soru-cevap hattına danışın. Son güncelleme: 5 Ekim 2026.